6 συμβουλές filmmaking από τον Guillermo del Toro

...

Γράφει ο Γιώργος Κόκουβας

Σίγουρα, παρακολουθώντας αυτό εδώ το trailer το τελευταία πράγμα που σκέφτηκες είναι πως μπορείς να γυρίσεις κι εσύ μια τέτοια ταινία. Πιθανότατα όμως και ο Guillermo del Toro να μην το φανταζόταν ούτε στα πιο τρελά εφετζίδικα όνειρά του, όταν ήταν έφηβος και σκάρωνε τις πρώτες του μικρού μήκους στο Μεξικό, πως κάποτε θα έκανε ταινίες τέτοιου budget και βεληνεκούς. Πώς έφτασε λοιπόν από άβγαλτος πιτσιρικάς που μεγάλωνε με τη γιαγιά του σε βαρύ όνομα στο Hollywood, στο οποίο γύρισε ένα από τα πιο πολυαναμενόμενα blockbuster της χρονιάς; Αναμένοντας την ελληνική πρεμιέρα του Pacific Rim, που όλο και πλησιάζει, ξετρυπώνουμε από το FSR τα filmmaking tips του σκηνοθέτη, σεναριογράφου, παραγωγού (του ανθρώπου-ορχήστρα anyway) Guillermo del Toro.

*Συνδύασε την ονειρική φαντασία με την σκοτεινή πλευρά της ζωής
Ο ίδιος ο del Toro έχει παραδεχθεί ότι από μικρός συνήθιζε να αφήνεται στην απόλαυση του «συνειδητού ονείρου» (lucid dreaming), της κατάστασης δηλαδή που ονειρεύεσαι, αλλά έχεις συναίσθηση πως ονειρεύεσαι. Κάπως έτσι έγιναν και οι ταινίες του: Διατήρησε αυτή την παιδική ονειροπόληση, συνδέοντάς την όχι με μελιστάλαχτες εικόνες, αλλά με σκοτεινά θέματα και καθόλου ρομαντικό οπτικό στιλ. Ο παραπάνω συνδυασμός αποτυπώνεται άριστα για παράδειγμα στον σκοτεινό όσο και ονειρικό Λαβύρινθο του Πάνα.

*Βρες τους κατάλληλους ηθοποιούς
Και μάλιστα μην «κολλάς» σε φαινομενικές δυσκολίες. Όταν ο del Toro συνάντησε τον έκτοτε βασικό του ερμηνευτή Ron Perlman για να παίξει στο «Cronos», ήξερε πως είναι ο κατάλληλος για τον ρόλο και διέβλεψε την ερμηνευτική του δεινότητα, παρ’ ότι δεν μιλούσε καλά την γλώσσα στην οποία έπρεπε να ερμηνεύσει τον ρόλο. Μάλιστα, αργότερα, όταν συζητούσε με τα στούντιο του Hollywood για το Hellboy, απαίτησε τον Perlman για την ταινία. Οι παραγωγοί αρνήθηκαν, επιθυμώντας ένα μεγαλύτερο όνομα για να εγγυηθεί την εμπορική επιτυχία του εγχειρήματος, αλλά ο del Toro, διαθέτοντας σκηνοθετικό όραμα, δήλωσε πως αν δεν παίξει ο Perlman, δεν θα γυριστεί η ταινία.

*Μάθε τις ρίζες των μύθων σου

Στο παραπάνω βίντεο, ο del Toro δίνει ίσως την πιο ψύχραιμη ερμηνεία για την λανθασμένη τροπή που πήρε ο μύθος των βαμπίρ στην μετά Twilight εποχή. Ο ίδιος χρησιμοποίησε πολλούς τέτοιους μύθους και θρύλους, από βαμπίρ και τέρατα μέχρι υπερήρωες, εξωγήινους και μυθικά πλάσματα. Φρόντισε όμως να μάθει τις ρίζες τους, την καταγωγή της πολιτισμικής τους παρουσίας και το «φορτίο» που κουβαλούν, προτού τα εντάξει στην μυθοπλασία του, η οποία βρίθει βάθους αντί για μια επιφανειακή, ρομαντική και μονόπλευρη θεώρησή τους. Οι ταινίες του del Toro αποτελούν καλό παράδειγμα για το πώς η γνώση και ο σεβασμός στις πηγές των μύθων μπορεί να κάνει πιο πλούσια την μυθοπλασία ενός δημιουργού αντί να την καταπνίξει.

*Βρες το μοτίβο σου, την «μία ταινία»
Ο κινηματογραφικός δημιουργός κάνει μία ταινία σε όλη του την καριέρα. Αυτό το αξίωμα, που συνοδεύει την θεωρία του auteur, εννοεί πως όλες οι ταινίες ενός σκηνοθέτη-δημιουργού (και όχι απλώς οργάνου των στούντιο) είναι στην ουσία μία, καθώς διακατέχονται από την ίδια θεματική, το ίδιο μοτίβο, την ίδια σκηνοθετική σφραγίδα. Ο del Toro το παραδέχεται ο ίδιος και για τις δικές του ταινίες: «Κάποιοι μου λένε ότι τους αρέσουν περισσότερο οι ισπανικές μου ταινίες περισσότερο από τις αμερικανικές, επειδή δεν είναι και τόσο προσωπικές. Κι εγώ απαντώ ότι, γαμώτο, κάνετε λάθος! Το Hellboy είναι εξίσου προσωπική ταινία με τον Λαβύρινθο του Πάνα για μένα. Ναι, είναι εντελώς διαφορετικές στον τόνο τους, και φυσικά σε κάποιους θα αρέσει περισσότερο η μία από την άλλη, αλλά στην πραγματικότητα είναι όλες κομμάτι από την ίδια ταινία. Κάνεις μία ταινία. Ο Χίτσκοκ έκανε μια ταινία, σε όλη του τη ζωή», έχει δηλώσει.

*Τοποθετήσου «πολιτικά» απέναντι στο θέμα της ταινίας σου
Ακόμη και στο είδος των ταινιών τρόμου, ενυπάρχει η πολιτική τοποθέτηση του δημιουργού. Για παράδειγμα, ο del Toro έχει εξηγήσει πως στα «παραμύθια» υπάρχουν δύο προσεγγίσεις: Η «συντηρητική», που τάσσεται υπέρ κάποιας ιεραρχίας και εξουσίας (π.χ. μην πας μόνη σου στο δάσος και πάντα να υπακούς τους γονείς σου) και η «αναρχική», που τάσσεται υπέρ της αντικαθεστωτικής στάσης. Η τελευταία είναι που συναντάται στο έργο του del Toro, είτε ως ανυπακοή στην στρατιωτική «πατρική» φιγούρα στον Λαβύρινθο του Πάνα είτε ως εναντίωση στην ινταστριαλιστική αρχή του Cronos. Η αυθόρμητη επίδραση και εναντίωση του σκηνοθέτη στην καθολική του ανατροφή άλλωστε καθορίζει σε μεγάλο βαθμό το αποτέλεσμα. Μην διστάσεις, εν ολίγοις, να χρησιμοποιήσεις τις απόψεις σου ως ευρύτερο μπούσουλα για την προσέγγιση της ταινίας σου.

*Μην υποκύπτεις στις κλισέ ταμπέλες «εμπορικού» και μη σινεμά
Ο άνθρωπος που έχει κάνει τα Blade II και Hellboy από τη μία και τα The Devil’s Backbone και Λαβύρινθος του Πάνα από την άλλη, ο σκηνοθέτης που μπορεί άνετα να πηγαίνει από τον τομέα του special effects blockbuster σε ταινίες που υποδηλώνουν arthouse αισθητικές ρίζες είναι ζωντανή απόδειξη πως η τέχνη και η εμπορικότητα δεν είναι ασυμβίβαστες έννοιες. Μετά το blockbuster Pacific Rim για παράδειγμα, φημολογείται ότι ο del Toro βρίσκεται σε συζητήσεις για να σκηνοθετήσει σενάριο του Charlie Kaufman, που θα αποτελεί διασκευή του Slaughterhouse Five του Kurt Vonnegut. Ο κινηματογραφικός χαμαιλεοντισμός σε όλο του το μεγαλείο.

Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ