Κολαστήριο – Damnation (1988)

...






 

Γράφει η Βάσω Γκαγκά

Σκηνοθεσία: Béla Tarr
Σενάριο: László Krasznahorkai, Béla Tarr

Πρωταγωνιστούν: Miklós Székely B., Vali Kerekes, Gyula Pauer, Hédi Temessy, György Cserhalmi

Διάρκεια: 116′
Χώρα: Ουγγαρία

 

Την εβδομάδα αυτή κάνει την εμφάνισή της στις σκοτεινές αίθουσες μια ασυνήθιστα σκοτεινή ταινία, γυρισμένη το 1988 από τον διακεκριμένο Ούγγρο σκηνοθέτη Μπέλα Ταρ. Για άλλους αριστουργηματικό, ενώ για άλλους απαγορευτικά βαρετό, το Κολαστήριο ανεβάζει το βαθμό δυσκολίας και απειλεί σε κάθε περίπτωση, είτε με πτώση σε βαθύ προβληματισμό είτε σε ένα κενό και βασανιστικά αργό δίωρο.

Η ταινία αρχίζει με τη μονότονη και αυστηρά επαναλαμβανόμενη εικόνα και ήχο των βαγονέτων που πηγαινοέρχονται στα συρματόσχοινα του διπλανού ορυχείου. Εκεί γίνεται η πρώτη γνωριμία με τον Κάρερ (Miklós Székely B.), έναν μελαγχολικό και απαθή άντρα που ζει και αναπνέει για την femme fatale του σκοτεινού και υποχθόνιου μπαρ Titanik. Η τραγουδίστρια όμως, είναι παντρεμένη και ακόμα χειρότερα εξολοκλήρου δοσμένη στην προσπάθειά της να αποδράσει από τη μικροαστή αφόρητη ζωή της. Ως βασικό εμπόδιο σκιαγραφείται ο άντρας της, τον οποίο ο Κάρερ προσπαθεί με κάθε τρόπο να κρατήσει μακριά. Δεν αντιλαμβάνεται όμως, ότι αυτό που νομίζει πως αγαπάει και προσπαθεί να διεκδικήσει δεν ανήκει ουσιαστικά σε κανέναν.

Ένας ύμνος στη ματαιότητα, στην κενότητα, στην απαισιοδοξία. Είναι αριστουργηματικός και δυσκολόπεμπτος ο τρόπος με τον οποίο ολόκληρη η ταινία έχει σχεδιαστεί, ώστε να υπηρετεί τις παραπάνω ιδέες. Ασπρόμαυρη, βροχερή, τοποθετημένη σε ένα ψυχρό και περιθωριοποιημένο βιομηχανικό σκηνικό, στραγγίζει κάθε ίχνος ελπίδας τόσο από τους χαρακτήρες όσο και από το περιβάλλον τους. Επαναλαμβανόμενα μοτίβα αντί της ματαιότητας, μακρόσυρτα πλάνα αντί της κενότητας, λάσπη και βροχή αντί της απαισιοδοξίας, όλα τοποθετημένα έξυπνα με περισσή καυστικότητα, συνθέτοντας έναν κόσμο αποστασιοποιημένο, όπου κανείς δεν ανήκει πουθενά και σε κανέναν.

Ο Ταρ χρησιμοποιεί σταθερή κάμερα, μακρόσυρτα πλάνα και σύνθετες σκηνές. Η φωτογραφία του μουντή, μελαγχολική, καδράρει στιγμές από τη ζωή των ανθρώπων που αρκούν στο να περιγράψουν ένα μεγαλύτερο κομμάτι της ανούσιας ρουτίνας τους. Ακόμα και η ίδια η ύπαρξη είναι βρόμικη, κενή και τυπική. Ακόμα και το σ’ αγαπώ που βγαίνει από το στόμα του πρωταγωνιστή δεν ξεχωρίζει από τη μονοτονία του διαλόγου, μια σιωπηρή και ασυνείδητη αποδοχή της προσωπικής του άρνησης απέναντι στην ίδια τη ζωή.

Τα περιπλανόμενα σκυλιά αποτελούν αναπόσπαστο κομμάτι της πλειοψηφίας των εξωτερικών λήψεων, με αλληγορικό χαρακτήρα ως προς την ανθρώπινη συμπεριφορά και την πιο χαρακτηριστική σκηνή όλης της ταινίας που δεν έχουμε σκοπό να χαλάσουμε για κανένα λόγο. Η πιο δυνατή όμως, σκηνή του έργου, είναι η ερμηνεία της τραγουδίστριας, κάποιο βράδυ, στο μπαρ Titanik, μια ερμηνεία που αγγίζει τα επίπεδα ανατριχίλας της «Οδού Μαλχόλαντ» και του δικού της club Silencio.

Θα μπορούσαμε να γράφουμε σελίδες, καθώς ολόκληρη η ταινία είναι ένας διαρκής συμβολισμός που χρησιμοποιεί όλα τα διαθέσιμα μέσα για να επιτύχει, ακόμα και τον ίδιο το θεατή που τον κρατάει και αυτόν σε απόσταση, ως ξένο που αδυνατεί να ταυτιστεί με τους χαρακτήρες και να νιώσει το προσωπικό δράμα του πρωταγωνιστή και το μαρτύριο της καταδίκης του. Τα πάντα εν σοφία εποίησε; Για κάποιους ίσως. Το μόνο σίγουρο είναι ότι δεν υπάρχει περίπτωση να τύχει αδιάφορης, χλιαρής και ασχολίαστης αποδοχής ή απόρριψης. Οι αντιδράσεις αναμένεται να είναι των άκρων…

 

 

Πού παίζεται

Iσχύει για την πρώτη βδομάδα προβολής (12-18 Ιανουαρίου 2012)

ΝΕΑΠΟΛΗ

ΑΑΒΟΡΑ
Ιπποκράτους 180, 210 6462253, 210 6423271
Πεμ-Τετ 18:10, 20:20, 22:30

ΓΚΑΖΙ

ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ – ΛΑΪΣ
Ιερά Οδός 48 & Μεγάλου Αέξάνδρου 134-136 (Μετρό Κεραμεικός) , 2103609695- 2103612046
Αίθουσα Β
Πεμ-Τετ 19:30, 22:00

 

Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ