Ντεκουπάζ και πλάνο

Στο σύχρονο σινεμά είναι μάλλον προαιρετική διαδικασία, άλλα στον κλασικό κινηματογράφο χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον στην προετοιμασία των γυρισμάτων (και «έσωζε ζωές»).

Για τη λίστα όλων των Filmmaking άρθρων κάντε κλικ εδώ

Επόμενη στάση, το ντεκουπάζ. Στο σύχρονο σινεμά είναι μάλλον προαιρετική διαδικασία, άλλα στον κλασικό κινηματογράφο χρησιμοποιήθηκε κατά κόρον στην προετοιμασία των γυρισμάτων (και «έσωζε ζωές»). Πρόκειται στην ουσία για την κάθε σκηνή σας και τον τρόπο που θα την κινηματογραφήσετε, αναλυμένη σε χαρτί και σίγουρα βοηθά έναν νέο σκηνοθέτη να κατανοήσει καλύτερα την φύση των γυρισμάτων. Με απλά λόγια, ντεκουπάζ είναι η ανάλυση των σκηνών σας σε πλάνα.

Για να πάρετε μια ιδέα για την χρήση του ντεκουπάζ και την αποτελεσματικότητά του, βάλτε στο μικροσκόπιο της ταινίες του Άλφρεντ Χίτσκοκ. Το μυστικό του μετρ δεν ήταν άλλο από το «σιδερένιο» ντεκουπάζ του. Συνήθιζε να λέει πως η ταινία του ήταν έτοιμη πριν τα γυρίσματα, καθώς είχε καταγράψει με κάθε λεπτομέρεια πώς θα είναι η τελική μορφή κάθε πλάνου εκ των προτέρων. Τα γυρίσματα ήταν γι’ αυτόν μια τυπική διαδικασία. Μάλιστα, το δυνατό του ντεκουπάζ ήταν αυτό που τον διασφάλιζε από τα καπρίτσια του εκάστοτε παραγωγού που στο τέλος «πετσόκοβε» στο μοντάζ τις ταινίες σύμφωνα με το πώς πίστευε ο ίδιος ότι θα ήταν πιο εμπορική. Χάρη στο τέλειο ντεκουπάζ, κανένα πλάνο δεν ήταν άχρηστο στις ταινίες του Χίτσκοκ, καθώς αν αφαιρούνταν το οτιδήποτε, καταστρεφόταν η συνέχεια της πλοκής.

Σε τι ακριβώς συνίσταται λοιπόν το ντεκουπάζ; Παίρνετε κάθε σκηνή του σεναρίου και την χωρίζετε σε πλάνα – σε αυτά τα τμήματα δηλαδή της ταινίας που ορίζονται ανάμεσα από δύο cuts. Αριθμείτε κάθε πλάνο, και καταγράφετε γι’ αυτό τα εξής (που θα αναλυθούν στην συνέχεια): το μέγεθος του πλάνου (σε σχέση με το ανθρώπινο σώμα), την κίνηση της κάμερας, την γωνία λήψης, καθώς και αναλυτικά το τι ακριβώς θα βλέπουμε και τι θα ακούμε στο συγκεκριμένο πλάνο.

Το μέγεθος του πλάνου

Δεν μιλάμε για χρονικό μέγεθος, αλλά για την σύνθεση του πλάνου, το τι ακριβώς δηλαδή θα περιέχεται οπτικά μέσα στις τέσσερις γραμμές του πλαισίου. Υπάρχουν πολλές κατηγοριοποιήσεις, και αρχίζουμε από την πιο κλασική:

-Πολύ γενικό πλάνο (τρε ζενεράλ)

-Γενικό πλάνο (ζενεράλ)

-Μουαγιέν

-Αμερικάνικο πλάνο

-Ραπροσέ

-Πρεμιέρ

-Γκρο πλαν (κοντινό)

-Τρε γκρο πλαν (πολύ κοντινό)

-Λεπτομέρεια

Ο παραπάνω διαχωρισμός είναι σαφής σχετικά με το μέρος του ανθρώπινου σώματος (και αντίστοιχα με το μέρος του εκάστοτε κεντρικού αντικειμένου που κινηματογραφείτε σε κάθε πλάνο) και αφορά την αίσθηση που θέλει κάθε πλάνο να αφήσει στον θεατή. Με ένα πολύ γενικό ή γενικό πλάνο για παράδειγμα συνήθως μπορείτε να εισάγετε μια σκηνή για να προσανατολίσετε τον θεατή στον χώρο, δίνοντάς του έναν σαφή «χάρτη» του σκηνικού, ενώ όσο προχωράμε προς τα κοντινά πλάνα, τόσο περισσότερη έμφαση μπορεί να δοθεί στα συναισθήματα του προσώπου και στις αντιδράσεις του χαρακτήρα.

Στην αμερικανική εκδοχή του διαχωρισμού των πλάνων χρησιμοποιούνται αντίστοιχα οι όροι “wide shot” ή “long shot” και “extreme long shot” για τα γενικά πλάνα, “medium shot” για το μέσου μεγέθους πλάνο και “close up” ή “extreme close up” για τα κοντινά. Ως “establishing shot” ορίζεται το μέγεθος σύνθεσης πλάνου εκείνο που «συστήνει» τον θεατή στον χώρο (για παράδειγμα ένα γενικό πλάνο που απεικονίζει τον Πύργο του Άιφελ στην αρχή μιας σκηνής καθιστά σαφές ότι η σκηνή θα διαδραματιστεί στο Παρίσι), ενώ “double shot” είναι το πλάνο που περιλαμβάνει για παράδειγμα και τα δύο πρόσωπα που συνδιαλέγονται στην σκηνή. Τέλος, με τον όρο «αμόρσα», δηλώνεται το πλάνο κατά το οποίο φαίνεται το πρόσωπο που μιλά, πίσω από τον ώμο του ανθρώπου που τον ακούει.

Για άλλο έναν οπτικό διαχωρισμό των πλάνων σε σχέση με το ανθρώπινο σώμα δείτε εδώ.

Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ