Γιατί το Gravity είναι μια σπουδαία ταινία

...
Γιατί το Gravity είναι μια σπουδαία ταινία

Γιατί το Gravity είναι μια σπουδαία ταινία

Γράφει ο Γιώργος Κόκουβας

ΠΡΟΣΟΧΗ: Η μινιμαλιστική σεναριακή φόρμα του Gravity καθιστά κάθε μικρή λεπτομέρεια SPOILER, διαβάστε με δική σας ευθύνη.

Οι πρώτες κριτικές έκαναν λόγο για μια διαστημική περιπέτεια, για ένα οπτικό αριστούργημα με αδύναμη όμως πλοκή, για υπερίσχυση του θεάματος εις βάρος της υπόθεσης, για μια ταινία που θα μας συγκλονίσει επειδή δεν έχουμε ξαναδεί έτσι το διάστημα στο σινεμά.

Κι έχω αρχίσει να αναρωτιέμαι αν δεν το είδα κανείς άλλος. Αν κανείς άλλος δεν είδε μια ταινία η οποία όχι μόνο δεν έριξε το βάρος της στην όψη, στα εφέ και την επιφάνεια, αλλά που διαθέτει πρώτιστα το πιο καλοφτιαγμένο, λιτό, to-the-point σενάριο των τελευταίων χρόνων.

Το Gravity ΔΕΝ είναι μια ταινία για την επιβίωση στο διάστημα. Είναι μια ταινία για την δύναμη να επιστρέψεις στη ζωή μετά από ένα μεγάλο ψυχολογικό τραύμα του παρελθόντος. Είναι μια ταινία για τον θάνατο και την αντιμετώπισή του. Για τον έναν και μοναδικό universal θεό, που δεν είναι άλλος από τον εαυτό μας και την πίστη σ’ αυτόν.

Θα μπορούσε να διαδραματίζεται στη θάλασσα (όπως λιγότερο επιτυχημένο επιχείρησε πέρυσι το “Life of Pi”) ή σε ένα νησί (“Castaway”) – το διάστημα είναι απλώς το όχημα για τον Κουαρόν να ντύσει το λιτό, μινιμαλιστικό αλλά βαθύ υπαρξιακό του δράμα σε χολυγουντιανό περιτύλιγμα, ώστε να είμαστε όλοι ευχαριστημένοι – και τα mainstream studio και εμείς που θέλουμε να βλέπουμε αληθινό σινεμά.

Η μαγεία του σεναρίου του Gravity είναι αυτή μιας διόλου μονοδιάστατης ταινίας. Έχουμε αρχικά την αψεγάδιαστη ακαδημαϊκή δομή της, για την οποία μιλήσαμε πιο αναλυτικά στις πρώτες αναρτήσεις της στήλης για το Σενάριο.

Διαβάστε τις αναρτήσεις για το σενάριο εδώ και εδώ.

Γιατί το Gravity είναι μια σπουδαία ταινίαΈνας ήρωας (στην περίπτωση του Gravity μια ηρωίδα) ξαφνικά καλείται σε μια περιπέτεια, που από τη στιγμή που ένα δραματικό συμβάν (η καταστροφή του διαστημικού λεωφορείου) τη βάζει σε ένα δρόμο χωρίς επιστροφή, θα κληθεί να αντιμετωπίσει πολλά εμπόδια, με συμμάχους και εχθρούς και ιδανικά να αντιμετωπίσει τον θάνατο και κατά την «τελική μάχη» να επιστρέψει με το «ελιξίριο», να φέρει δηλαδή εις πέρας την αποστολή της, γνωρίζοντας τελικά καλύτερα τον εαυτό της. Αυτή είναι σε αδρές γραμμές η πορεία κάθε κινηματογραφικού ήρωα, και αν στο Gravity δεν μπορεί κανείς να διακρίνει τίποτε λιγότερο από την πιστή τήρηση του κανόνα, τότε πού;

Δεν είναι όμως αυτή μόνο η μαστοριά του σεναρίου του Gravity. Με τον καθορισμό του διαστήματος ως χώρο της πλοκής, ο Κουαρόν καταφέρνει να αποδώσει το πολυδιάστατο της έννοιας:

  • Το διάστημα ως το μεταίχμιο ζωής και θανάτου στο οποίο βρίσκεται η ψυχολογία της ηρωίδας
  • Το διάστημα ως το απόλυτο κενό που βιώνει η Ryan μετά τον θάνατο της κόρης της
  • Το διάστημα ως το μέρος όπου συναντάς τον θεό
  • Το διάστημα ως το βολικό κενό, ως η απόλυτη σιωπή και απομόνωση στην οποία έχει θέσει η ηρωίδα τον εαυτό της μετά από το τραυματικό γεγονός του παρελθόντος της
  • Το διάστημα ως ένας αφιλόξενος, κρύος χώρος όπου, όπως μαρτυρεί το λεκτικό μήνυμα στην αρχή της ταινίας, ο άνθρωπος δεν μπορεί να επιβιώσει (και ως εκ τούτου γίνεται ιδανικός τόπος για μια ιστορία επιβίωσης)
  • Το διάστημα ως χώρος αναγέννησης: Η ηρωίδα μπαίνει στον διαστημικό σταθμό και παίρνει διακριτικά την εμβρυακή στάση για αρκετή ώρα, αιωρούμενη μεταξύ ύπαρξης και ανυπαρξίας, ενώ στο φινάλε (ακολουθεί SPOILER) κάνει τα πρώτα της βήματα στη Γη, βιώνοντας ξανά όχι μόνο την Βαρύτητα αλλά και τη Ζωή. Φυσικά, το πιο ωραίο και αξιοσημείωτο είναι πως όλα τα παραπάνω, όλο το δραματικό αυτό background της ηρωίδας δίνεται μέσα από μηδαμινό exposition, δηλαδή μέσα από δύο φράσεις σε όλη την ταινία, αυτές για την οδήγηση και για τον χαμό της κόρης της.

Κρατάμε φυσικά και τα όμορφα τοποθετημένα «ψίχουλα» θρησκευτικότητας. Στο ρωσικό αεροσκάφος η Ryan θα βρει μια ορθόδοξη εικόνα του Αγίου Χριστόφορου πάνω από τον πίνακα ελέγχου ενώ στον κινεζικό σταθμό ένα αγαλματάκι του Βούδα. Εκεί, στα όρια μεταξύ θεού και θανάτου, η Ryan θα ανακαλύψει ότι ο universal θεός δεν είναι τίποτα άλλο παρά η ίδια της η θέληση για ζωή. Όχι οδήγηση χωρίς προορισμό, αλλά επιστροφή στο σπίτι.

Διαβάστε την κριτική μας για την ταινία ή δείτε πως γυρίστηκε.

Δείτε όλα τα άρθρα του Filmmaking

Δημήτρης Ασπρολούπος

Αγαπώ τον Χίτσκοκ, τον Φιντσερ, τον Χάνεκε, τον αγγλικό ρεαλισμό και το σκανδιναβικό σινεμά αλλά παράλληλα έχω και ένα soft spot για τον Γουές Αντερσον.
Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ