Κινηματογραφικό γλωσσάρι: Η ορολογία του post production

Σκεφτήκαμε να συγκεντρώσουμε για κάθε στάδιο της παραγωγής μερικούς βασικούς όρους, που είναι κατά την γνώμη μας ιδιαίτερα χρήσιμοι.

Σε όλα τα στάδια της δημιουργίας μιας ταινίας, από το σενάριο και το pre-production μέχρι το μοντάζ και το post-production, ο νέος κινηματογραφιστής θα συναντήσει όρους που έχουν επικρατήσει στην (ελληνική και όχι μόνο) κινηματογραφική πιάτσα. Σκεφτήκαμε λοιπόν να συγκεντρώσουμε για κάθε στάδιο της παραγωγής μερικούς βασικούς όρους, που είναι κατά την γνώμη μας ιδιαίτερα χρήσιμοι. Σήμερα, ξεκινάμε με το μοντάζ και τους όρους που πιθανότατα θα ακούσετε ή θα χρειαστεί να χρησιμοποιήσετε σε αυτό το στάδιο.

Συγχρονισμός: Αναφέρεται στον συγχρονισμό εικόνας και ήχου, όταν έχουμε αποθηκεύσει εικόνα και ήχο σε διαφορετικά μεταξύ τους μέσα και επιτυγχάνεται κυρίως χάρη στην κλακέτα (βλ. παρακάτω).

Κλακέτα: Το γνωστό εργαλείο χρησιμεύει όχι μόνο γιατί σε αυτή αναγράφεται εν συντομία η «ταυτότητα» του κάθε πλάνου ώστε να το ταυτοποιούμε πιο εύκολα, αλλά και επειδή ο ήχος που κάνει μας διευκολύνει να συγχρονίσουμε την εικόνα (αρχίζει με το πρώτο κάδρο) και τον ήχο (αρχίζει από το έντονο «κλακ») κάθε πλάνου.

Μπάντα: Κάθε ηχητική «γραμμή» (timeline) στο πρόγραμμα του μοντάζ αντιστοιχεί σε μια διαφορετική μπάντα ήχου: Π.χ. μία μπάντα είναι αυτή της πρόζας, μία αυτή της ατμόσφαιρας του δωματίου, μία άλλη είναι το soundtrack που θα ακούγεται από πίσω.

Ατμόσφαιρα: Αποκαλούμε τους ήχους που ακούγονται πέραν τον διαλόγων – π.χ. ο αέρας που φυσάει, αυτοκίνητα να περνούν απ’ έξω, απροσδιόριστη φασαρία στο δωμάτιο κλπ.

Διεθνής μπάντα: Είναι όλες οι ηχητικές μπάντες της ταινίας χωρίς τις πρόζες.

Διεθνής αμόρσα: Είναι ένα μικρό μήκος φιλμ, αυτό που βλέπουμε συχνά στην αρχή ταινιών να μετρά αντίστροφα σε μαύρο φόντο. Χρησιμεύει ως οδηγός για την τυπωτική και για να περάσει η κόπια στην μηχανή προβολής των σινεμά.

PIP: Είναι ένα καρέ εικόνας (και ήχου μαζί) που χρησιμεύει ως οδηγός συγχρονισμού για το μιξάζ και για το τύπωμα – τοποθετείται 48 καρέ πριν το πρώτο καρέ της εικόνας κάθε πράξης.

Cut: Λέγεται το γενικό αποτέλεσμα της ταινίας σε κάθε στάδιο του μοντάζ. Λέγεται επίσης κάθε «κόψιμο» που πραγματοποιείται σε ένα πλάνο, εκεί δηλαδή όπου πέφτει το «ψαλίδι» του μοντέρ.

  • Rough cut: Είναι το πρώτο cut, δηλαδή το πώς μοιάζει η ταινία μετά την πρώτη «αδρή» συναρμολόγηση των σωστών πλάνων
  • Final cut: Είναι το τελικό cut, δηλαδή το αποτέλεσμα του μοντάζ και άρα η ταινία με όλες τις συνδέσεις των πλάνων στην τελική τους μορφή

Μιξάζ: Είναι η διαδικασία μίξης των ηχητικών στοιχείων της ταινίας και αποτελεί ξεχωριστό, ανεξάρτητο κομμάτι του post-production σε σχέση με το μοντάζ. Στο μοντάζ τοποθετούμε τις ηχητικές μπάντες στις κατάλληλες θέσεις, αλλά στο μιξάζ γίνεται η τελική τους επεξεργασία όπου ρυθμίζονται οι εντάσεις και άλλα χαρακτηριστικά της πρόζας, των ήχων, της ατμόσφαιρας και της μουσικής.

Bruitage/Sound design: Η δημιουργία ήχων για την ταινία εκ του μηδενός (δηλαδή εκ των υστέρων, χωρίς τη χρήση «σύγχρονου» ήχου – που καταγράφηκε δηλαδή κατά την διάρκεια των γυρισμάτων).

Ραπόρτο: Έγγραφη καταγραφή των πληροφοριών εικόνας και ήχου κατά το γύρισμα (Σε αυτό σημειώνουμε τα στοιχεία της εικόνας: αριθμό σκηνής, αν το κάθε πλάνο είναι εσωτερικό/εξωτερικό, νύχτα/ημέρα, αριθμούς πλάνου/λήψης, καλές και κακές λήψεις, διάρκεια πλάνων, φακούς, φίλτρα, σύντομη περιγραφή κάθε πλάνου με λόγια. Και τα στοιχεία του ήχου: νούμερο dat, καλές λήψεις, περιγραφή επιπλέον ήχων, αν είναι ατμόσφαιρες, off ή διεθνής μπάντα).

Voice over/φωνή off: Η αφήγηση που μόνο ακούμε χωρίς να βλέπουμε το πρόσωπο του αφηγητή

Telecine: Η μετατροπή του φιλμ σε ψηφιακή μορφή

Ρακόρ: Η συνέχεια/συνοχή που πρέπει να χαρακτηρίζει τις μεταβάσεις από πλάνο σε πλάνο (π.χ. να μην έχουν αλλάξει τα ρούχα του ηθοποιού, να μην έχει αλλάξει η θέση ενός αντικειμένου όταν δεν θα έπρεπε κ.ο.κ.). Στο μοντάζ πρέπει να προσέχουμε να σώζουμε τα λάθος ρακόρ – σε αυτό σημαντικό ρόλο παίζουν οι σημειώσεις του σκρίπτ, του ανθρώπου δηλαδή που στα γυρίσματα σημειώνει τέτοιες λεπτομέρειες.

Cross-cutting: Η εναλλαγή πλάνων δύο διαφορετικών σκηνών που λαμβάνουν χώρα την ίδια στιγμή αλλά σε διαφορετικές τοποθεσίες στην ταινία.

Dissolve: Το «εφέ» σύνδεσης δύο πλάνων στο οποίο η μία εικόνα κάνει fade out και η άλλη κάνει fade in.

Jump cut: Το cut που «πετά» κάποια δευτερόλεπτα μεταξύ δύο χρονικών σημείων του πλάνου, δημιουργώντας την αίσθηση της ασυνέχειας και του «πηδήματος» στον χρόνο.

Reverse cuttings: Η τεχνική της εναλλαγής πλάνων «πάνω από τον ώμο» δύο χαρακτήρων που συνομιλούν.

Μουβιόλα (editing table): Το μηχάνημα στο οποίο γίνεται το μοντάζ όταν αυτό δεν γίνεται ψηφιακά σε υπολογιστή.

Δείτε επίσης το άρθρο Διαλέγοντας το κατάλληλο πρόγραμμα για μοντάζ

Δείτε όλα τα άρθρα του Filmmaking

Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ