Kismet, Η Ζωή σαν τούρκικη σαπουνόπερα – Kismet, How Turkish Soap Operas Change The World (2013)






 

Γράφει η Βαρβάρα Κοντονή


Σκηνοθεσία: Νίνα Μαρία Πασχαλίδου
Σενάριο: Νίνα Μαρία Πασχαλίδου
Διάρκεια: 66’
Χώρα: Ελλάδα
Διανομή: CineDoc

 

150736g-kismet_02Τα τελευταία χρόνια η ελληνική τηλεόραση έχει κατακλυστεί από μια πληθώρα τούρκικων σίριαλ, τα οποία μοιάζουν να έχουν αποκτήσει τόσο ένθερμους υποστηρικτές, όσο και φανατικούς πολέμιους, μετατρέποντας την ανατολίτικη χλιδή που ξεχύνεται μέσα από τους τηλεοπτικούς μας δέκτες, σε πεδίο συγκρούσεων για λόγους εθνικού φρονήματος, αλλά και υψηλών τηλεθεάσεων.

Στην προκειμένη περίπτωση, η δημοσιογράφος και σκηνοθέτιδα Νίνα Μαρία Πασχαλίδου μας συστήνει το «Κισμέτ», ένα ντοκιμαντέρ το οποίο πραγματεύεται τους τριγμούς που έχουν προκαλέσει τα γυναικεία πρότυπα που πλασάρονται από τα τούρκικα σίριαλ, στους αυστηρά καθορισμένους κανόνες που διέπουν τον κόσμο της Ανατολής.

Στο προσκήνιο βρίσκεται ένα παντρεμένο ζευγάρι μιας Τουρκάλας και ενός Έλληνα, ο οποίος μαθαίνει τούρκικα με την βοήθεια των σειρών, αλλά και η ιστορία μιας Ελληνίδας μικρασιατικής καταγωγής, στην οποία επιδρούν βαθύτατα οι περιπέτειες του «Σουλεϊμάν».

Η κάμερα της Πασχαλίδου δίνει το στίγμα ενός σημείου των ελληνικών καιρών, εφιστώντας περισσότερο την προσοχή στην ‘επαναστατική’ πλευρά της υπόθεσης, μιας πλευράς που στην δική μας περίπτωση μοιάζει αρκετά ξένη, δεδομένων των υπαρκτών διαφορών που υπάρχουν μεταξύ της παραδοσιακής, κοινωνικής καθημερινότητας Τουρκίας-Ελλάδας.
Αν και στην δική μας πραγματικότητα η θέση της γυναίκας θεωρείται τίνι τρόπω δεδομένη, δεν ισχύει το ίδιο για χώρες όπως η Αίγυπτος, η Τουρκία, η Βουλγαρία και τα Αραβικά Εμιράτα (στις οποίες πραγματοποιήθηκαν και τα γυρίσματα της ταινίας, όπως και στην Ελλάδα), εκεί όπου το γυναικείο φύλο εξακολουθεί να αντιμετωπίζεται ως το ουσιαστικά ‘αδύναμο’, με τις γυναίκες να μετατρέπονται σε αντικείμενα ανίκανα να αντιδράσουν και να υψώσουν ανάστημα, μέσα στην σαρωτικά κυρίαρχη, ανδροκρατούμενη κοινωνία.

Η κινηματογράφιση της παρασκηνιακής δράσης των σειρών και οι συνεντεύξεις με διάσημους ηθοποιούς, καταδεικνύουν την ύπαρξη μιας βαθύτερης, κοινωνικής αλλαγής που φαίνεται να συντελείται σταδιακά σε χώρες της Ανατολής, με τις τηλεθεάτριες να ταυτίζονται με τα δυναμικά, θηλυκά πρότυπα των σειρών, αναζητώντας έτσι διέξοδο από την δική τους, περιφραγμένη καθημερινότητα.

Το ενδιαφέρον με την προσέγγιση της Πασχαλίδου, είναι το γεγονός πως η κάμερά της δεν αρκείται σε μια απλή καταγραφή ενός, κατά πολλούς, ‘ποπ’ φαινομένου (ιδαίτερα από την στιγμή που αυτό λειτουργεί ως αφετηρία για την πρόκληση ετερόκλητων αντιδράσεων), αλλά καταφέρνει μέσα από την οπτικοποίηση αυτού ακριβώς του φαινομένου, να φέρει κατά τρόπο απρόσμενο στην επιφάνεια, το βαθιά ριζωμένο, κοινωνικό πρόβλημα της γυναικείας ανισότητας.

Μέσα από την ταινία αρχίζει να διαφαίνεται μια δίψα για ουσιαστική αλλαγή, η οποία βρίσκει την αφορμή που έψαχνε, στις τούρκικες σειρές, ανάγοντας τελικά ένα προϊόν τηλεοπικής κατανάλωσης, σε κινητήριο δύναμη δραστηριοποίησης των σύγχρονων γυναικών, κατά των στεγανών του φύλου τους.

Σκιαγραφώντας τον κόσμο της σύγχρονης Ανατολής και της συνειδησιακής εγρήγορσης που επέφεραν οι τούρκικες σειρές, το «Κισμέτ» αποτελεί την άλλη πλευρά ενός θέματος που έχει κατά κόρον συζητηθεί στην χώρα μας, με αφορμή την ολοκληρωτική έλλειψη-μέχρι πρότινος-ελληνικών σειρών, καθώς και την δαιμονοποιημένη ευθύνη που αποδόθηκε στις τούρκικες σειρές.

Η ντοκιμαντερίστικη οπτική της Πασχαλίδου μας καλεί να γνωρίσουμε την διαφορετική επιρροή που μπορούν να ασκήσουν αυτά τα θεάματα και που υπό το συγκεκριμένο πρίσμα, αξίζουν την αμέριστη προσοχή μας.

Δείτε όλες τις ταινίες της εβδομάδας

 

 

 

Δημήτρης Ασπρολούπος

Αγαπώ τον Χίτσκοκ, τον Φιντσερ, τον Χάνεκε, τον αγγλικό ρεαλισμό και το σκανδιναβικό σινεμά αλλά παράλληλα έχω και ένα soft spot για τον Γουές Αντερσον.
Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ