Νύχτες Πρεμιέρας 2015: Καλιαρντά

Εκείνο που προκύπτει πανηγυρικά είναι ο θρίαμβος της περηφάνιας

 ★★★½☆ 

«Τα καλιαρντά είναι μία αργκό των ομοφυλοφίλων. Πρωτοεμφανίστηκαν στη δεκαετία του 1940 και δημιουργήθηκαν από την ανάγκη των ομοφυλόφιλων για έναν κώδικα επικοινωνίας μεταξύ τους, χωρίς να τους αντιλαμβάνεται το εχθρικό περιβάλλον, που τότε επικρατούσε. Τα καλιαρντά αναπτύχθηκαν με τα χρόνια, απέκτησαν ελληνικές καταλήξεις και επηρεάστηκαν από την τουρκική, γαλλική και ιταλική γλώσσα καθώς και από τη ρομανί.»(Πηγή)

Η σημασία στην ύπαρξη μιας γλώσσας δεν εντοπίζεται μόνο στην επικοινωνία, αλλά και στον αποκλεισμό που προσφέρει σε όποιον δεν τη γνωρίζει. Με αυτόν τον τρόπο δημιουργεί ένα αυτόνομο σύμπαν, το οποίο προστατεύει όσους ξέρουν να τη χρησιμοποιούν.
Αυτή η αίσθηση της ασφάλειας ήταν απολύτως απαραίτητη στους ομοφυλόφιλους και τις τρανς, οι οποίοι είναι γνωστό κάτω από ποιες συνθήκες καταπίεσης και στίγματος ζούσαν και ζουν. Η μεταξύ τους συνεννόηση προς αποφυγή κινδύνων αλλά και τον εντοπισμό οποιουδήποτε τους κινούσε το ενδιαφέρον, ήταν αναγκαίο να γίνεται χωρίς τη γνώση παρείσακτων. Και έτσι γεννήθηκαν τα καλιαρντά.

Μια όχι ακριβώς γλώσσα, όπως πληροφορούν οι επιστήμονες που εμφανίζονται στο ντοκυμαντέρ, αλλά περισσότερο ένας συνθηματικός ιδιωματισμός, τα καλιαρντά δημιούργησαν το δικό τους κόσμο, που συγκροτούνταν από ανθρώπους που δίχως αυτά θα έχαναν σημαντική ελευθερία του λόγου τους. Ταυτόχρονα όμως, έδιναν τη δυνατότητα απεμπλοκής σε κάποιον που ήθελε να προσεγγίσει μια τρανς, αλλά ενδεχομένως να ντρεπόταν, ειδικά αν ήταν σχετικά μικρός σε ηλικία. Τα καλιαρντά ήταν το συνθηματικό για την έναρξης μιας σχέσης, δίχως να έχει σημασία πόσο αυτή διαρκούσε.

Η Ρεβενιώτη στην ταινία μοιράζει την αφήγηση ανάμεσα σε προσωπικές εξιστορήσεις της ίδιας, όπως και άλλων θρυλικών τρανς, εξειδικευμένων γλωσσολόγων αλλά και ποιητών, σκηνοθετών, ανθρώπων που τα έζησαν από πολύ κοντά και μπορούσαν να τα χρησιμοποιούν σαν τα κοινά ελληνικά. Εκείνο που προκύπτει πανηγυρικά είναι ο θρίαμβος της περηφάνιας, αλλά και των υπέροχων στιγμών που έχουν ζήσει οι συμμετέχοντες, με δίαυλο τη χρήση των καλιαρντών. Σε αυτό συμβάλλουν οι αναπαραστάσεις συνομιλιών με νέους ηθοποιούς που δίνουν μια ξεκάθαρη εικόνα για τον τρόπο που διεξάγονταν οι μεταξύ τους συνεννοήσεις, αλλά φυσικά και ποιο ήταν το περιεχόμενό τους, που συχνά είναι ξεκαρδιστικό.

Το πέρασμα των δεκαετιών έκανε τα καλιαρντά προσιτά στο ευρύ κοινό, συνδυασμένο με μια «αποδοχή» των ομοφυλόφιλων, γεγονός στο οποίο αναμφισβήτητα έπαιξε ρόλο η έλευση της ιδιωτικής τηλεόρασης στη χώρα. Σήμερα τα καλιαρντά ζουν, μπορεί όχι το ίδιο διαδομένα, αλλά υπάρχουν ακόμα για να απελευθερώνουν τους ανθρώπους σε όλη την επικράτεια. Και όπως είπε κι η Πάολα Ρεβενιώτη: «Μη φοβάστε την καύλα σας.»

Γιάννης Καντέα-Παπαδόπουλος

Δυσκολεύεται πολύ να γράψει το βιογραφικό του, κι ελπίζει τα κείμενά του να είναι καλύτερα από αυτό.
Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*