Ο Λαός Προστάζει – Meet John Doe (1941)

...






 

Γράφει ο Νικόλας Θεοδωράκης


Σκηνοθεσία: Frank Capra
Σενάριο: Richard Connell, Robert Presnell Sr., Robert Riskin
Πρωταγωνιστούν: Gary Cooper, Barbara Stanwyck, Edward Arnold
Διάρκεια: 122’
Χώρα: Η.Π.Α.
Διανομή: New Star

 

meet john DOE poster SΗ εφημερίδα Bulletin αλλάζει διεύθυνση και στέλνει 40 εργαζόμενους στην ανεργία. Μια απ’ τις απολυμένες, η δημοσιογράφος Ann Mitchell (Barbara Stanwyck), στην τελευταία της στήλη δημοσιεύει ένα επινοημένο γράμμα με αποστολέα έναν ανύπαρκτο άνεργο που τον ονομάζει «John Doe» (είναι το όνομα με το οποίο χαρακτηρίζονται στην Αμερική οι αγνώστου ταυτότητος άνθρωποι, συνήθως νεκροί). Ο επινοημένος «John Doe», λοιπόν, σύμφωνα με το σενάριο της Μίτσελ, έχει φτάσει σε σημείο απόλυτης απελπισίας και απειλεί ν’ αυτοκτονήσει την παραμονή των Χριστουγέννων, διαμαρτυρόμενος για τα κοινωνικά προβλήματα που τον έχουν ωθήσει στην ανεργία. Η διεύθυνση της εφημερίδας πρέπει να δημιουργήσει τον ανύπαρκτο υποψήφιο αυτόχειρα και επαναπροσλαμβάνει την Ann. Ο κατάλληλος άνθρωπος εντέλει θα βρεθεί στο πρόσωπο του πρώην παίκτη του μπέιζμπολ και νυν άστεγου John Willoughby (Gary Cooper).Πλέον, τόσο η ίδια η δημοσιογράφος όσο και η εφημερίδα της θα «ξεζουμίσουν» την ιστορία και θα πληρώσουν τον Willoughby για να παραστάνει τον John Doe. Ωστόσο, ο ιδιοκτήτης της εφημερίδας θα θελήσει να χρησιμοποιήσει το τεράστιο κίνημα κοινωνικής μεταρρύθμισης που δημιουργήθηκε γύρω από τις «ιδέες» του John Doe για τους πολιτικούς του σκοπούς.

Το ο «Λαός Προστάζει» είναι μια αντιφασιστική ταινία και ταυτόχρονα μια απολαυστική κωμωδία, που σε αντίθεση με τον Μεγάλο Δικτάτωρ του Τσάπλιν δε σου μιλάει για τον εξωτερικό κίνδυνο. Σου αποκαλύπτει τον Φασισμό, όργανο των πλουτοκρατών, των ΜΜΕ και της εξουσίας τους που ζούσε τότε στην Αμερική, αλλά και σήμερα στην Ελλάδα.

Ο Frank Capra μας δείχνει πως μια αντίδραση, μια κίνηση βασισμένη μόνο στις καλές προθέσεις, μπορεί να εξυπηρετήσει τον αντίθετο σκοπό. Ο D.B. Norton, πάμπλουτος ιδιοκτήτης της εφημερίδας είναι αυτός που βλέπει πιο μακρυα. Τη στιγμή που τα «κλασσικά» κόμματα έχουν απαξιωθεί στα μάτια του κόσμου, αυτός δίνει ένα όραμα. Εκμεταλεύεται την άγνοια των γύρω του που σκέφτονται μόνο πως θα επιβιώσουν και τους χρησιμοποιεί για να τους επιβάλει «Πειθαρχία» και «Σιδερένιο Χέρι» με την συγκατάθεση τους. Όπως πραγματικά, επιχειρούσε να καρπωθεί οφέλη από την πείνα και την εξαθλίωση των χαμηλών στρωμάτων της κοινωνίας, το φασιστικό κίνημα στις ΗΠΑ. Κάτι που αποτελεί ίδιον του φασισμού από τη γέννησή του μέχρι στις μέρες μας (αυτό ακριβώς, εξάλλου, συμβαίνει και στη χώρα μας τα τελευταία χρόνια). Η αδυναμία του Λαού είναι ότι ακούει μόνο τη μία πλευρά. Δεν αναζητεί το τι βρίσκεται πίσω από τα όμορφα λόγια, αλλά υποτάσσεται στις προσταγές των ΜΜΕ και των ιδιοκτητών τους.
Αν και το σχόλιο της ταινίας είναι ιδιαίτερα έντονο, αγγίζοντας το μελοδραματικό στο τέλος, τα ¾ της ταινίας αποτελούν πραγματική απόλαυση. Το εκπληκτικό πρωταγωνιστικό δίδυμο των Gary Cooper και Barbara Stanwyck ξεχωρίζει μεταξύ ρεσιτάλ ερμηνειών. Ακόμα και οι κομπάρσοι είναι εκπληκτικοί, ενώ ο σαρκασμός σπάει κόκκαλα απέναντι σε κάθε στραβό και ανάποδο της κοινωνίας.

Αν και η ταινία, ειδικά τη στιγμή που προβλήθηκε και με τη συγκυρία που ξαναπροβάλλεται δίνει αφορμή για άπειρες συζητήσεις, εμείς δε θα σας κουράσουμε. Απλά δείτε τη. Για να προστάζει ο Λαός, χωρίς να τον προστάζουν.

Δείτε όλες τις ταινίες της εβδομάδας

 

 

 

Δημήτρης Ασπρολούπος

Αγαπώ τον Χίτσκοκ, τον Φιντσερ, τον Χάνεκε, τον αγγλικό ρεαλισμό και το σκανδιναβικό σινεμά αλλά παράλληλα έχω και ένα soft spot για τον Γουές Αντερσον.
Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ