Στο Δρόμο – On the Road (2012)

...






 

Γράφει ο Παύλος Σηφάκης


Σκηνοθεσία: Walter Salles
Σενάριο: Jose Rivera βασισμένο στο βιβλίο του Jack Kerouac
Πρωταγωνιστούν: Sam Riley, Garrett Hedlund, Kristen Stewart, Amy Adams, Viggo Mortensen, Kirsten Dunst
Διάρκεια: 124’
Χώρα: Η.Π.Α., Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Καναδάς, Βραζιλία
Διανομή: Odeon

 

Ο σκηνοθέτης Βάλτερ Σάλες αγαπάει το δρόμο κι αυτό βγαίνει στις ταινίες του. Είτε μιλάμε για τα εξαιρετικά «Ημερολόγια Μοτοσυκλέτας» είτε για τον «Κεντρικό Σταθμό», οι ταινίες του περιστρέφονται γύρω από χαρακτήρες που προσπαθούν να ξεφύγουν από τα στενά πλαίσια της οικιακής ζωής και να αναζητήσουν περιπέτεια και νόημα στις άσπρες λωρίδες της ασφάλτου. Δεν είναι έκπληξη λοιπόν που ο Βραζιλιάνος σκηνοθέτης καταπιάστηκε με το βιβλίο «Στο Δρόμο» του Τζακ Κέρουακ. Η έκπληξη έγκειται, δυστυχώς, στο ότι, ο σκηνοθέτης εξαιρετικά ενδιαφερόντων ταινιών, μας δίνει εδώ πέρα ένα μάλλον βαρετό, νερόβραστο έργο.

Το «Στο Δρόμο» ξεκινάει με τα πόδια ενός ανθρώπου στην άσφαλτο δίνοντας τον τόνο για το τι θα ακολουθήσει. Σαν τους βασικούς πρωταγωνιστές της, η ταινία αρνείται να σταθεί για ένα σεβαστό διάστημα σε μία κατάσταση και πηδάει από τη μία σκηνή στην άλλη, χωρίς απαραίτητα να έχει ολοκληρώσει την προηγούμενη. Το έργο ξεκινάει αρκετά υποτονικά, δοκιμάζοντας την υπομονή του θεατή με ατελείωτα πλάνα της αμερικανικής υπαίθρου να δεσπόζουν στην οθόνη. Ο Σαλ Πάρανταις (άλτερ ego ουσιαστικά του Τζακ Κέρουακ) προσπαθεί – ανεπιτυχώς – να γράψει ένα μυθιστόρημα όταν μια μέρα γνωρίζει τον Ντιν και μαζί με τη φιλενάδα του τελευταίου, Μέριλου, αποφασίζουν να πάρουν τους δρόμους αναζητώντας νόημα και νέες εμπειρίες. Κάπου στο μισάωρο αρχίζουν να κάνουν την εμφάνισή τους επιτέλους οι πρώτες συγκρούσεις – οι πρώτες ενδείξεις ότι δεν είναι όλα όμορφα και ρομαντικά στο θαυμαστό κόσμο των μπητνικς. Ο καλύτερος φίλος του Σαλ, ο Κάρλο, (άλτερ εγκο του ποιητή Αλεν Γκινσμπεργκ) είναι ερωτευμένος με τον Ντιν (άλτερ εγκο του Νιλ Κάσατνι), ο δεύτερος όμως δεν ανταποκρίνεται στα ερωτικά του καλέσματα. Ο Κάρλο λέει τον πόνο του στον Σαλ, ο οποίος κάθεται κι ακούει, χαμογελάει και κουνάει το κεφάλι με συγκατάβαση σαν ένας πρώτης τάξεως ακροατής που είναι απλά μάρτυρας στα συναρπαστικά, δραματικά γεγονότα στις ζωές των άλλων ανθρώπων.

Κάπως έτσι βγάζει το μεγαλύτερο μέρος της ταινίας ο Σαλ. Ακούει, παρακολουθεί, γράφει στο σημειωματάριο σκέψεις, διαλόγους και γεγονότα που μπορεί να αποτελέσουν μελλοντικά συγγράμματα, σπανίως όμως συμμετέχει. Είναι, ουσιαστικά, ένας παθητικός πρωταγωνιστής. Η πραγματικά κεντρική φιγούρα της ταινίας είναι ο Ντιν Μοριάρτι, ο κλασικός γοητευτικός άντρας για γύρω από τον οποίο περιστρέφονται άντρες και γυναίκες, τους οποίους ο Ντιν με τον ελεύθερο πλην εγωιστικό χαρακτήρα του φαίνεται να πληγώνει συνέχεια. Η σχέση του Ντιν με τον Σαλ είναι η σχέση δύο φίλων, «δυο αδερφών» όπως αναφέρει κι ο Ντιν, που όμως δεν εξερευνάται επαρκώς στην ταινία. Το ίδιο συμβαίνει δυστυχώς και με τις υπόλοιπες καταστάσεις. Χαρακτήρες μπανοβγαίνουν στην οθόνη, φωνάζουν, μαλώνουν, αλλά οι καβγάδες τους είναι ως επί το πλείστον ανευ ουσίας καθώς το δράμα τους δεν έχει βαρύτητα. Πρόκειται για περιφερειακούς, δευτερεύοντες χαρακτήρες τους οποίους δε γνωρίζουμε και οι σεναριογράφοι δεν μπαίνουν στον κόπο να μας συστήσουν ολοκληρωμένα, οπότε το ενδιαφέρον μας γι’ αυτούς, είναι στην καλύτερη περίπτωση κουτσομπολίστικου τύπου. Οι ερμηνείες είναι καλές αλλά όχι εξαιρετικές και τα κάμεο των Βίγκο Μόρτενσεν, Έιμι Άνταμς και Ελιζαμπεθ Μος κρατάνε πολύ λίγο ώστε να μας αφήσουν δυνατή εντύπωση. Ο Γκάρετ Χέντλουντ (Τρον), στο ρόλο του Ντιν, είναι πάντως ευχάριστη έκπληξη και με μία δυνατή ερμηνεία δείχνει ότι έχει περισσότερα να μας δώσει στο μέλλον, πέρα από το ωραίο του πρόσωπο.

Το «Ημερολόγια Μοτοσικλέτας» του Σάλες είχε παρόμοια θεματική και στυλ, αλλά είχε επίσης στέρεη αφήγηση κι έναν συναρπαστικό κεντρικό χαρακτήρα που αναζητούσε βαθύτερο νόημα στη ζωή του. Επρόκειτο για ένα δυνατό, ολοκληρωμένο πορτρέτο του Ερνέστο «Τσε» Γκεβάρα. Που συνέπαιρνε. Το «Στο Δρόμο» λειτουργεί περισσότερο σαν ιμπρεσσιονιστικός πίνακας. Με την όμορφη θερμή φωτογραφία και την ενεργητική κάμερα του, ο Σάλες εικονογραφεί μία εντύπωση του κόσμου και της εποχής, παρά ένα εμβαθυμένο πορτρέτο των χαρακτήρων που υποτίθεται πως είναι η καρδιά του έργου. Το αποτέλεσμα είναι μια οπτικά όμορφη αλλά ρηχή ταινία, η δομή της οποίας είναι υπερβολικά ασυνάρτητη ώστε να λειτουργήσει ως κινηματογραφική αφήγηση, ειδικά δε, αν σκεφτεί κανείς πως κρατάει σχεδόν δυόμιση ώρες. Με τον φαινομενικό πρωταγωνιστή να είναι παθητικός παρατηρητής και τον χαρακτήρα του Ντιν να λειτουργεί ως η γοητευτική προσωπικότητα-μυστήριο τη βαθύτερη ψυχοσύνθεση της οποίας μπορεί να μην καταλάβουμε και ποτέ, ο θεατής δεν έχει πολλές επιλογές στην αναζήτησή του για χαρακτήρες που θα προκαλέσουν οτη συμπάθεια ή έστω την εμπάθεια του. Τι βασανίζει εν τέλει όλους αυτούς τους χαρακτήρες; Ποιές είναι οι δυναμικές των μεταξύ τους σχέσεων; Ποιά είναι η υποβόσκουσα θεματική που συνδέει όλους αυτούς τους ανθρώπους; Απαντήσεις δεν παίρνουμε ποτέ. Ο δρόμος, δυστυχώς, στην προκειμένη δεν οδηγεί πουθενά.

 

 

 

Δεν υπάρχουν σχόλια

ΑΠΑΝΤΗΣΕ

*

*

ΣΧΕΤΙΚΑ